Powrót do przeglądu
Kobieta przykłada do policzka okład chłodzący i z niepokojem patrzy w dół

Ból zęba: najczęstsze przyczyny i domowe sposoby

Zdrowie zębów5 cze 20236 min czytania

Ból zęba zna chyba każdy. Skąd się bierze? Czy trzeba od razu iść do dentysty, czy wystarczą domowe sposoby na ból zęba? W tym artykule wyjaśniamy najczęstsze przyczyny bólu zębów i podpowiadamy, jak mu zapobiegać.


Andrea Seraina

Andrea Seraina

Dental Content Specialist

Skąd bierze się ból zęba?

Przyczyny bólu zęba bywają niegroźne, ale czasem poważne. Może to być przeziębienie, po którym zęby są bardziej wrażliwe na ból. Możliwe też, że masz większy problem, który powinien sprawdzić stomatolog. Przeczytaj kolejne części, aby poznać możliwe przyczyny. Dzięki temu łatwiej uniknąć nagłej wizyty na ostrym dyżurze.

Próchnica – ubytek w zębie

Ubytek w zębie, czyli próchnica, to jedna z najczęstszych przyczyn bólu zęba. Rozwija się przy niedostatecznej higienie jamy ustnej i nieprawidłowej diecie. Próchnicę możesz mieć nawet wtedy, gdy regularnie myjesz zęby.

Próchnica powstaje, gdy przestrzenie między zębami nie są dokładnie czyszczone, a na zębach zalega płytka nazębna. Zawiera ona bakterie, które atakują szkliwo i wywołują ból.

Przy próchnicy wizyta w gabinecie stomatologicznym jest konieczna. Dentysta usuwa zmienioną chorobowo tkankę, a następnie uzupełnia ubytek wypełnieniem.

Aby zapobiegać próchnicy na powierzchniach zębów i między nimi, warto co najmniej raz w roku usunąć płytkę podczas higienizacji u higienistki stomatologicznej. W domu pomoże ci codzienna dokładna pielęgnacja, np. szczoteczka soniczna Alpine White.

Przeziębienie i ból zęba

Już przeziębienie może wywołać ból zębów, zwłaszcza gdy towarzyszy mu zapalenie zatok. Wtedy zatoki przy nasadzie nosa i wokół oczu zapalają się i wypełniają śluzem. Stan zapalny i obrzęk mogą przenosić się na pobliskie zęby oraz zwiększać ucisk w szczęce, co powoduje ból.

Najczęściej boli górne zęby trzonowe, bo ich korzenie leżą blisko zatok. Jeśli podczas przeziębienia z zapaleniem zatok nagle poczujesz ból zęba, przyczyną może być przeniesienie stanu zapalnego i ucisku z zatok na zęby. Warto leczyć zarówno przeziębienie, jak i zapalenie zatok. Wtedy ból ustępuje, a przyczyna zostaje usunięta.

Więcej o tym znajdziesz w artykule o bólu zęba podczas przeziębienia.

Odsłonięte szyjki zębowe

Odsłonięte szyjki zębowe mogą powodować ból, ponieważ bogata w zębinę część zęba nie jest już chroniona. Zębina jest miększa niż szkliwo i zawiera drobne kanaliki połączone z nerwami zęba. Gdy kanaliki są odsłonięte, zęby mogą reagować na ciepło, zimno lub niektóre pokarmy.

Zapalenie dziąseł (gingivitis)

Zapalenie dziąseł w pewnych okolicznościach może powodować ból zęba. Jeśli wokół zębów gromadzi się płytka i osad, a nie są one dokładnie usuwane, dziąsło może ulec zakażeniu. Zapalne, obrzęknięte dziąsło jest wrażliwe i boli, zwłaszcza przy nacisku, np. podczas żucia lub szczotkowania.

Zapalenie dziąseł może też przejść w paradontozę, czyli zapalenie przyzębia. Wtedy stan zapalny obejmuje tkankę dziąsła i kość wokół zębów. Może to prowadzić do rozchwiania zębów i także wiązać się z bólem. Przy pierwszych objawach, takich jak zaczerwienienie, obrzęk lub krwawienie dziąseł, zgłoś się do stomatologa lub higienistki, aby wyleczyć zapalenie i zapobiec bólowi zębów.

Zapalenie korzenia zęba

Zapalenie korzenia zęba powstaje, gdy korzenie zakażają się bakteriami. Przyczyną może być nieleczona próchnica lub choroba dziąseł, przy której bakterie wnikają głęboko w miękkie tkanki i kość w pobliżu korzenia.

Zakażenie wywołuje stan zapalny, który powoduje wrażliwość i ból. Nieleczone może się rozprzestrzeniać na sąsiednie tkanki, a nawet na kość szczęki. Nasilają się wtedy ból, obrzęk, zaczerwienienie i tkliwość w tej okolicy. Bez leczenia w dziąśle przy korzeniu może powstać ropień. Ten rodzaj zapalenia jest szczególnie bolesny i daje silny ból zęba. Aby je wyleczyć, często potrzebne jest leczenie kanałowe.

Zgrzytanie zębami

Zgrzytanie zębami, czyli bruksizm, polega na zaciskaniu zębów podczas snu lub na jawie i obciążaniu stawu skroniowo-żuchwowego. Prowadzi to do silnego ścierania szkliwa i może powodować m.in. nadwrażliwość oraz ból zębów.

Oto możliwe przyczyny nocnego zgrzytania zębami:

  • Stres i lęk: stres i napięcie emocjonalne zwiększają aktywność mięśni żucia, co we śnie może objawiać się zgrzytaniem. Osoby napięte w ciągu dnia lub przewlekle zestresowane częściej cierpią na bruksizm.
  • Wady zgryzu i ustawienia szczęk: nieprawidłowe ustawienie zębów lub szczęk może zwiększać ryzyko zgrzytania. Gdy zęby nie przylegają do siebie prawidłowo, powstaje nadmierny nacisk i tarcie.
  • Zaburzenia snu: niektóre zaburzenia snu, np. bezdech senny lub chrapanie, mogą sprzyjać zgrzytaniu zębami. Zwiększona aktywność mięśni przy tych zaburzeniach prawdopodobnie podnosi ryzyko bruksizmu.
  • Alkohol i substancje psychoaktywne: ich spożywanie może nasilać nocne zgrzytanie. Substancje te wpływają na układ nerwowy i zwiększają napięcie mięśni szczęki i twarzy.
  • Czynniki genetyczne: uważa się, że w niektórych przypadkach bruksizm może mieć podłoże genetyczne. Jeśli w rodzinie zdarzało się zgrzytanie zębami, ryzyko może być większe.

Zęby mądrości

Ból zęba spowodowany zębami mądrości pojawia się, gdy zęby te przebijają dziąsło lub nie mogą wyrznąć się całkowicie. Nacisk rosnących trzonowców może wtedy prowadzić do obrzęku i stanu zapalnego. Skutkiem bywa ból oraz zakażenie dziąsła lub kości szczęki.

Częściowo wyrznięte zęby mądrości mogą ponadto zatrzymywać resztki jedzenia i inne zanieczyszczenia, co powoduje kolejne dolegliwości. Leżą tak daleko w jamie ustnej, że trudno je dokładnie wyczyścić. Rośnie więc ryzyko powstawania płytki i próchnicy.

Zapalenie miazgi (pulpitis)

Zapalenie miazgi zęba występuje, gdy miazga, w której są nerwy, naczynia krwionośne i inne komórki, ulega zapaleniu po urazie lub zakażeniu. Często powodem jest głęboki ubytek lub uraz, który uszkodził ochronne warstwy szkliwa i zębiny. Bakterie z płytki nazębnej mogą wtedy dotrzeć do miazgi i wywołać zakażenie. Zapalna miazga puchnie i uciska otoczenie, dlatego boli.

Jeśli przyczyną jest zapalenie miazgi, może być konieczne leczenie kanałowe. Polega ono na usunięciu zmienionej tkanki i przywróceniu zdrowia zęba.

Jak złagodzić ból zęba?

Jeśli ból zęba utrzymuje się długo, zasięgnij porady stomatologa. Tylko tak upewnisz się, że wszystkie przyczyny zostaną wyleczone.

Domowe sposoby na ból zęba

Proste sposoby, takie jak zbilansowana dieta z dużą ilością warzyw i owoców, mogą wzmacniać szkliwo oraz wspierać zdrowe zęby i dziąsła. Dostępne bez recepty leki przeciwbólowe, np. ibuprofen lub paracetamol, mogą złagodzić dolegliwości. Przed ich zażyciem zawsze skonsultuj się jednak ze specjalistą.

Kilka domowych sposobów na ulgę w bólu zęba:

Płucz usta ciepłą słoną wodą

Rozpuść łyżeczkę soli w szklance ciepłej wody i płucz usta przez około 30 sekund. Słona woda może zmniejszać stan zapalny i na krótko łagodzić ból.

Użyj olejku goździkowego lub goździka

Nasącz wacik olejkiem goździkowym i delikatnie przyłóż do bolącego miejsca. Olejek zawiera eugenol, substancję o działaniu przeciwbólowym. Uważaj jednak, bo zbyt dużo olejku może podrażniać. Możesz też przygryźć goździk.

Sięgnij po czosnek

Rozgnieć ząbek czosnku na pastę i nałóż na bolący ząb. Czosnek ma właściwości przeciwzapalne i przeciwbakteryjne. Zostaw na kilka minut, a potem dokładnie wypłucz usta wodą.

Zimny kompres

Przy obrzęku lub stanie zapalnym w jamie ustnej przyłóż chłodny kompres do bolącego miejsca. Zawiń lód w cienką ściereczkę i delikatnie przyłóż do policzka.

Pij herbatę z szałwii lub rumianku

Szałwia i rumianek działają przeciwzapalnie i mogą pomagać przy bólu zęba. Jeśli nie lubisz ich smaku, odstaw napar do ostygnięcia i użyj go później do płukania ust.

Pamiętaj: domowe sposoby tylko łagodzą objawy. Jeśli ból nie mija, nasila się lub towarzyszy mu obrzęk albo gorączka, umów się do dentysty.

Jak zapobiegać bólowi zęba?

Bólowi zęba zapobiegniesz dzięki właściwej higienie jamy ustnej, regularnej profesjonalnej higienizacji i zbilansowanej diecie. Pomaga dwukrotne szczotkowanie zębów dziennie pastą z fluorem i szczoteczką soniczną Alpine White. Do tego dochodzą codzienne nitkowanie, płukanie ust płynem antyseptycznym i unikanie słodkich przekąsek. Dzięki temu twoje zęby i przyzębie pozostaną zdrowe, a ty unikniesz kosztownego leczenia.

Warto też co najmniej raz w roku zgłosić się do dentysty lub higienistki stomatologicznej na przegląd i profesjonalne czyszczenie zębów. Pozwala to wcześnie wykryć problemy, które mogą prowadzić do bólu. Jeśli nie masz pewności co do stanu swoich zębów, umów się na kontrolę.

Zbilansowana dieta z dużą ilością owoców i warzyw również chroni zęby przed próchnicą, bo dostarcza minerałów potrzebnych do mocnego szkliwa i zdrowych dziąseł.

To może Cię również zainteresować

Zbliżenie śmiejących się ust z białymi zębami, otoczonych ciemnymi lokamiZdrowie zębów

Próchnica zębów: dlaczego to coś więcej niż dziura w zębie

Próchnica zębów kojarzy się większości z nas z nieprzyjemną wizytą u dentysty i niewielką dziurą w zębie, którą trzeba wypełnić. Czy naprawdę jest to takie proste? W tym artykule wyjaśniamy, jak powstaje próchnica, po czym ją rozpoznać i jak jej zapobiegać. Od ukrytych przyczyn po długofalowe skutki dla zdrowia jamy ustnej – to temat, który zasługuje na twoją uwagę.

Kobieta odciąga dolną wargę i pokazuje zaczerwienione dziąsłoZdrowie zębów

Paradontoza – jak rozpoznać zapalenie przyzębia i skutecznie je leczyć

Paradontoza, czyli zapalenie przyzębia, to poważna choroba tkanek utrzymujących zęby w kości szczęki. Nieleczona może powodować ból, obrzęk dziąseł, rozchwianie zębów, a nawet ich utratę. Na szczęście istnieją metody leczenia, które pomagają ją opanować. W tym artykule wyjaśniamy, czym jest paradontoza, jakie są jej objawy i jak jej zapobiegać.